Zolang je zelf geen leiding geeft aan een team, ben je afhankelijk van de kwaliteiten van je leidinggevende. Daarbij kan het meezitten of tegenzitten. Van een goede leidinggevende leer je veel. Bij een slechte heb je drie opties: uitzitten, vertrekken, of de koe bij de horens vatten.
Dit artikel gaat over die laatste.
Hoe herken je een slechte leidinggevende?
Een van mijn meest gelezen artikelen is 11 kenmerken van slecht leiderschap. Dit zijn de vijf die ik in de praktijk het vaakst tegenkom:
- Niet zien wat er echt speelt. De cijfers kloppen, de vergaderingen lopen, en ondertussen weet het hele team iets wat de leidinggevende niet weet.
- Veel beloven, afspraken niet nakomen. Eén keer is een incident. Structureel is het een patroon, en een patroon leert je team om niets meer serieus te nemen.
- Geen vertrouwen creëren. Je kunt niet op ze bouwen, dus bouw je om ze heen.
- Niet openstaan voor feedback, wel anderen beschuldigen. De combinatie is het probleem, niet elk van de twee apart.
- Geen verantwoordelijkheid nemen. Successen zijn van hen, problemen zijn van de omstandigheden.
Herken je er meer dan een paar, dan is de vraag niet of het schuurt. De vraag is wat je eraan gaat doen.
Wat je zelf kunt doen
Hoe oefen je invloed uit op een leidinggevende die je niet inspireert en je niet helpt groeien?
Word weerbaarder. Met coaching leer je waar je invloed hebt en waar niet, en hoe je het gesprek aangaat zonder de relatie te beschadigen. Dat is geen kwestie van assertiever worden, maar van scherper zien wat er precies gebeurt. Ik werk hier dagelijks aan met mensen in precies deze situatie.
Vraag hulp aan de HR-manager, als je daar vertrouwen in hebt. Zij zien vaker een patroon dan jij denkt, en jij bent zelden de eerste die het meldt.
Geef mijn boek cadeau aan je manager. Mijn Beste Team Ooit! In 7 stappen naar Golden Leadership is er ook als e-book en luisterboek. Ik signeer het graag voor je leidinggevende.
Maak een kennismakingsafspraak. Online of op locatie, om te onderzoeken hoe de kwaliteit van het leiderschap in jouw organisatie beter kan, en wat jij nodig hebt om steviger te staan.
En als je dit leest als leidinggevende
Dan is de vraag ongemakkelijker. Deze vijf kenmerken herkent iedereen, maar bijna altijd bij een ander. De enige betrouwbare manier om te weten waar jij staat, is het aan je team vragen op een manier waarop ze eerlijk durven te antwoorden. Dat is precies waar de meeste trajecten mee beginnen.
Op de website van Dudok Consulting vind je meer artikelen over leidinggeven.
Veelgestelde vragen
Kijk naar het patroon, niet naar het incident. Iedereen komt afspraken weleens niet na. Het wordt een kenmerk als het structureel is, als anderen in het team hetzelfde ervaren, en als het benoemen ervan geen verandering oplevert. Ligt het aan de klik tussen jullie tweeën, dan zie je dat terug in het feit dat anderen er geen last van hebben.
Nee. Je kunt wel de omstandigheden veranderen waarin jullie samenwerken: wat je vastlegt, wat je terugkoppelt, wie je erbij betrekt, en hoe je je eigen grenzen bewaakt. In de praktijk verandert er daardoor vaak meer dan mensen vooraf denken.
Alleen als je vertrouwen hebt in de HR-manager en in hoe de organisatie met dit soort signalen omgaat. Weeg het af tegen wat het je kan kosten. Een gesprek met een externe coach is vertrouwelijker en verplicht je tot niets.
Als je hebt geprobeerd het gesprek aan te gaan, als er geen zicht is op verandering, en als je merkt dat het effect heeft buiten je werk. De volgorde is belangrijk: eerst proberen, dan pas concluderen. Anders neem je hetzelfde patroon mee naar je volgende werkgever.
Vraag het aan je team, op een manier waarop ze eerlijk kunnen antwoorden. Dat lukt zelden in een functioneringsgesprek en meestal wel via een assessment of een externe gespreksleider.
